Yöntem

Bu site nasil calisir, neye dayanir, neyi yayimlamaz.

yeniparti.wiki, Turkiye'de Ozgur Ozel liderliginde kurulan Yeni Parti'nin kurulus surecini, faaliyetlerini ve kimin ne dedigini/yaptigini yalnizca kamuya acik kaynaklardan derleyen tarafsiz bir arsivdir. Partinin resmi yayini degildir; haber uretmez, olaylari ve sozleri kaynagina baglayarak kaydeder.

Nasil calisir

Bir pipeline duzenli araliklarla haber RSS'lerini, Google News'i, Turkce Vikipedi'yi ve Resmi Gazete'yi tarar.
Ilgili gelismeler tekillestirilir; ayni olayin coklu-kaynakli kayitlari birlestirilir.
Her olay siniflandirilir, ozetlenir; iceriginden kisi/kurum ve "kim ne dedi" sozleri cikarilir.
Her kayda bir dogrulama durumu atanir; yalniz dogrulanmislar yayimlanir. Kaynaklarin bir bolumu Wayback'e arsivlenir — su an 18% (477/2718); arsivleme hiz sinirlari nedeniyle sirayla ilerler, tamamlanmis degildir.

Dogrulama etiketleri

Resmi — Resmi Gazete, Yargitay C. Bassavciligi, TBMM, YSK gibi resmi bir kaynaga ya da partinin kendi resmi yayinina dayanir.
Teyitli — en az iki bagimsiz haber kaynagi ayni gelismeyi bildirir.
Iddia — tek kaynakli veya kesinlesmemis. Yayimlanmaz, dogrulama bekler.

Yapay zekâ kullanımı

Bu arşiv otomatik çalışır ve bir büyük dil modeli (LLM) kullanır. Bunu açıkça belirtiyoruz, çünkü kaynaklardan şeffaflık beklerken kendi işleyişimizi gizlemek tutarsız olurdu.

Yapay zekâ şunları yapar: toplanan haberleri kümeleyip özetler, olay tipini ve ilgili kişi/kurumları belirler, doğrudan alıntıları çıkarır, önem derecesi atar ve yalnızca aşağı yönlü doğrulama kararı verir (çok kaynaklı ama kesinleşmemiş bir kaydı “iddia”ya düşürebilir).

Yapmadıkları: Yapay zekâ bir kaydı yükseltemez — “teyitli” ve “resmî” etiketleri yalnızca kural tabanlı ölçütle verilir (bağımsız alan adı sayısı, resmî yayıncı listesi). Kaynak uydurmaz; her bağlantı toplanan gerçek veriden gelir. Doğrulama yapılamadığında kayıt yayımlanmaz — şüphede kalan yayına girmez (fail-closed).

Sınırları: Dil modelleri hata yapar ve yanlış özet üretebilir. Bu yüzden her kaydın altında kaynak bağlantıları vardır: özet değil, kaynak esastır. Bir tutarsızlık görürseniz kaynağa gidin; kaynak ile özet çelişiyorsa doğru olan kaynaktır.

Birincil belgeler ve parti kaynağı

Partinin kendi resmî belgeleri (tüzük ve program) doğrudan resmî sitesinden alınır, madde ve bölüm düzeyinde ayrıştırılıp Belgeler bölümünde atıflanabilir biçimde yayımlanır. Belge dosyalarının sha256 özeti tutulur; belge değişirse bu bir gelişme olarak kaydedilir.

Önemli ayrım: Partinin kendi kaynağı, kendi beyanları (tüzük, program, duyuru, atama) için birincil ve resmî kaynaktır. Ancak partinin üçüncü taraflar hakkındaki iddiaları bu statüyle yayımlanmaz; onlar bağımsız kaynaklarla teyit gerektirir. Parti beyanı ile bağımsız doğrulama karıştırılmaz.

Yanlış kaynak uyarısı: Partinin resmî adresi tireli yeni-parti.org'dur. Tiresiz yeniparti.org partiye ait değildir — satılık, park edilmiş bir alan adıdır.

Kaynak yanlılığı & tek taraflılık

Her olayda, kaynakları TR siyasi ekseninde gösteren bir yanlılık dağılım çubuğu vardır (Ground News esinli): muhalif · merkez/bağımsız · hükümete yakın · uluslararası. Bir gelişme yalnızca tek bir kamptan kaynaklarca işlendiyse "tek taraflı" (blindspot) olarak işaretlenir ve Tek Taraflı sayfasında toplanır. Amaç yargılamak değil, kimin neyi işlemediğini şeffafça göstermektir.

Bu etiketler kimin kararı? Yanlılık etiketleri yeniparti.wiki'nin kendi editoryal kürasyonudur; dışsal bir derecelendirme kuruluşunun (RSF, Ad Fontes vb.) kararı değildir ve öyleymiş gibi sunulmaz. Outlet bazında, kamuya açık künye ve yayın çizgisi bilgisine dayanır; tartışmaya açıktır ve aşağıdaki düzeltme formuyla itiraz edilebilir. Etiketin kendisi bir değerlendirmedir — bu yüzden makine-okunur veriye (schema.org) dahil edilmez.

Tek taraflılık eşiği: bir kayıt “tek taraflı” sayılabilmesi için siyasi eksende en az 2 kaynak gerekir ve bunların tamamı aynı kampta olmalıdır. “İşlemedi” ifadesi bizim taradığımız havuzda rastlanmadığı anlamına gelir; bir yayının o haberi hiç yapmadığının kanıtı değildir.

Ilkeler

Kayit dili, yorum degil. "Skandal/rezalet" gibi nitelendirme yok; olgu + kaynak.
Her iddia bir kaynak gosterir ve mumkunse arsiv kopyasi tutulur (link curumesine karsi).
Tespit ile yorum ayrilir; kesinlesmemis bilgi yayimlanmaz.
Kapsam tutarliligi: tum taraflar ayni olcutle kaydedilir.
Kisisel veri (uyelik vb.) toplanmaz.

Veri (makine-okunur)

Arşivin tamamı indirilebilir: olaylar · aktörler · arama dizini · yayımlanmamış kayıtlar · RSS · site haritası. Yeniden kullanım koşulları henüz ilan edilmedi; kullanmadan önce kaynak göstermeni rica ederiz.

Bağımsızlık

Bu site Yeni Parti'nin resmî yayını değildir ve hiçbir partiyle bağlantısı yoktur. Kodda ve yayımlanan sayfalarda doğrulanabilir olanlar: reklam yok, sponsorlu içerik yok, ücretli yerleşim yok, çerez yok, kalıcı ziyaretçi kimliği yok, üçüncü taraf izleyici/CDN yok. Ziyaret istatistikleri anonim ve toplu tutulur; DNT/GPC gönderiyorsan hiç toplanmaz.

Düzeltme & itiraz

Hatalı, eksik ya da haksız bulduğun bir kaydı bildirebilirsin. Kimliğini sormuyoruz; iletişim alanı opsiyoneldir, boş bırakabilirsin. Düzeltmeler sessizce değil, güncelleme tarihiyle yapılır ve kayıt silinmez — düzeltilir.